Tuinstraten Berchem

Het district Berchem, de stad Antwerpen en Aquafin legden in Oud-Berchem vier Tuinstraten aan. Het gaat om de Wasstraat, Woeringenstraat, Berthoutstraat (enkel het deel tussen de Walemstraat en de Van Campenhoutstraat) en De Brouwersstraat.

Een simulatie van een tuinstraat in Berchem

Bevraging Tuinstraten 2025

Eind 2022 waren de werken aan de Tuinstraten in Oud-Berchem klaar. Begin 2025 deden we een bevraging bij de bewoners van de tuinstraten om te weten te komen hoe zij hun straat beleven. De volledige resultaten kan je onderaan deze pagina raadplegen.

De overgrote meerderheid zou een vriend(in) aanraden -en de meesten zelfs heel sterk- om in
een Tuinstraat te gaan wonen. De sterke punten die vaak aangehaald worden zijn het groene
karakter van de Tuinstraat, weinig autoverkeer, veilig buitenspelen voor kinderen, de gezellige
en sociale sfeer tussen de bewoners…

Terecht wordt aangehaald dat deze buurt al gezellig was voor de aanleg van de Tuinstraten. En
het klopt absoluut dat dit een verdienste is van de bewoners zelf, net zoals zoveel meer: het
verkeer, de beplanting en het onderhoud van de tuintjes, enzovoort. Met de aanleg van de
Tuinstraten heeft het district Berchem een goede basis willen leggen waarop de bewoners zelf
kunnen verder bouwen.

Het spreekt uiteraard voor zich dat niet alles perfect loopt en dat er op verschillende vlakken
nog verbetering mogelijk is. De Tuinstraten zijn een primeur in de stad en bijgevolg valt er nog
heel wat van dit project te leren om toekomstige projecten nog beter te maken. Daarom willen
we met dit schrijven niet te veel focussen op de positieve kanten, maar gaan we graag
uitgebreid in op mogelijke verbeterpunten.

Verbeterpunten en volgende stappen

Onderhoud tuintjes: één van de grote troeven van een Tuinstraat is het groene karakter. Hoe meer bewoners het tuintje voor hun deur aanplanten en onderhouden, hoe mooier de straat. Lukt het niet om zelf je tuintje te onderhouden? Geen probleem, de groendienst neemt dan het onderhoud op zich. Plantvakken onder het beheer van de groendienst worden ingezaaid met gras en 2 keer per jaar gemaaid. Dit extensieve beheer zorgt voor gras dat geliefd is bij bijen, insecten en vogels. De praktijk heeft ons intussen geleerd dat het niet altijd duidelijk is welke tuintjes wel of niet door bewoners beheerd worden. In de toekomst behouden we de werkwijze met de lintjes die we eerder al toegepast hebben. Bewoners die hun voortuintje zelf beheren hangen op een goed zichtbare plek een lintje aan hun plantvak. Heb je een lintje nodig? Laat het ons even weten door te mailen naar berchembuurt@antwerpen.be.
Afscherming tuintjes: het project bestaat uit verschillende smalle straatjes en op verschillende plekken rijdt het autoverkeer door een deel van de plantvakken. Eerder plaatste de groendienst al houten palen. Het district heeft bekeken of er nog andere oplossingen mogelijk zijn, maar deze zijn ofwel te ingrijpend ofwel belemmeren ze de doorgang voor de brandweer. We nemen de lessen hieruit alleszins mee naar volgende projecten.
Boom hoek Woeringenstraat – Sint-Lambertusstraat: deze boom werd na de aanleg omvergereden en het plantvak bleef sindsdien leeg. Op deze plek bevinden zich ondergronds veel nutsleidingen. Het district bekijkt of er hier een nieuwe boom geplant kan worden, of dat het plantvak beter op een plek komt met minder ondergrondse leidingen.
Fietsparkeren: de Tuinstraten zijn ideaal voor voetgangers en fietsers. Helaas is er door de beperkte breedte van de straatjes weinig ruimte om extra fietsenstallingen te zetten. Er zijn wel twee buurtfietsenstallingen in de nabije omgeving, één aan Driekoningenstraat 88 en één aan de Hoge Weg. Meer info vind je op www.antwerpen.be als je zoekt op ‘buurtfietsenstalling’. Het district vraagt het team Buurtparkeren om op zoek te gaan naar mogelijke extra ruimtes in de straat.
Hondenpoep: ondervind je hinder van hondenpoep in je tuintje? Via onderstaande contactgegevens kan je een gratis bordje aanvragen om in je voortuin te zetten.
Opvang hemelwater: bij elk project openbaar domein is hemelwateropvang en plaatselijke infiltratie een belangrijk gegeven. Door het hemelwater lokaal te laten infiltreren vermijden we dat het regenwater samen met het vuil water in de riool komt en bij hevige regenbuien het rioolsysteem overbelast. Het voorkomt ook een te lage grondwaterstand, wat voor stabiliteitsproblemen van de woningen kan zorgen.

In de Tuinstraten zorgen de vele grasbetontegels en geveltuintjes er voor dat het hemelwater zo veel mogelijk kan infiltreren. Bij de heraanleg werd een ondergrondse waterdoorlatende fundering gebruikt, zodat het water kan zakken naar de diepere ondergrond. Bovendien zijn er onder de regenwaterkolken verticale infiltratiepalen, die het water tot op 6 meter diepte laten infiltreren.
De waterdoorlatende fundering grenst niet aan de gevels. Er werd steeds een minimale afstand van 1m00 tot 1m50 ten opzichte van de gevels vrijgehouden. Bijkomend werd tussen de verharding en de aansluitende gevel een bijkomende waterdichte epdm-folie geplaatst. Het waterdicht maken van de kelder is een verantwoordelijkheid van de eigenaar van de woning. Meer info over het belang van hemelwateropvang vindt u in het Waterplan van de stad op www.antwerpenmorgen.be/waterplan.

Door de beperkte ondergrondse ruimte in de straten was het niet mogelijk om regenwateropvang aan te leggen. Daarom is er dus geen regenwaterpomp in de straat. Het is wel mogelijk om een regenwaterton aan de woning te plaatsen, het district Berchem geeft hier ondersteuning voor, meer info op www.berchem.be onder ‘Berchem Buurt’.
Verkeer: bewoners merken dat de vele beplanting en het groene karakter van de Tuinstraten er voor zorgen dat doorgaand autoverkeer de straten mijdt. Toch zijn én blijven er af en toe hardrijders in de straat. Voor asverschuivingen, waarbij het autoverkeer vertraagt door van de ene kant van de straat naar de andere te rijden, is er helaas te weinig ruimte. Het zou de auto’s te dicht bij de gevels van de woningen brengen. Om één lange rechte straat te vermijden, is de straat opgedeeld in stukken met eenrichtingsverkeer in tegenovergestelde richtingen. Helaas merken bewoners dat het enkelrichtingsverbod soms genegeerd wordt. Ook foutparkeren is een probleem dat zich helaas regelmatig voor doet. Om beide problemen te verhelpen maakt u best een melding via de Blauwe Lijn van de politie: 0800 123 12 of pz.antwerpen.ilp.blauwelijn@police.belgium.eu.
Drugsgebruik: de meldingen over drugsgebruik en -dealen worden door de buurtregisseur van Berchem veder opgenomen met de politie.