Welkom!

Antwerpen.be maakt gebruik van cookies. Aan de hand van die cookies verzamelt en analyseert Antwerpen.be informatie over uw bezoek. Genieten van een optimale A-ervaring? Bevestig met alle cookies toestaan. Stel voorkeuren in en bepaal welke informatie u met Antwerpen deelt. Houd er rekening mee dat bepaalde media enkel beschikbaar zijn indien u de cookies ervan aanvaardt. Antwerpen.be bewaart cookievoorkeuren. U kan ze aanpassen via cookies beheren. Meer weten? Raadpleeg onze Cookieverklaring. Antwerpen.be waardeert uw vertrouwen en wenst u een verrijkende surfervaring toe!

Te warm binnen? Wat dacht je van een koelend dak?

Kinderdagverblijf Elief vzw in Oud-Berchem nam zich in 2018 voor om hun zwart, plat dak op te waarderen tot een groendak met zonnepanelen. Maar niet zomaar een groendak met zonnepanelen, Elief ging samen met stad Antwerpen een innovatietraject aan om hun dakdroom een klimaatrobuuste invulling te geven.

foto van het dak met tekeningen van de dingen die gaan komen: boom, regenwateropvang, zonnepanelen

Klimaatrobuust? Het veranderende klimaat brengt in de stad meer droge, hete zomers, occasioneel hevige regenbuien en heeft een impact op de leefomgeving van mens en dier. Een klimaatrobuuste daktuin houdt hier rekening mee door ruimte te geven aan slim hemelwaterbeheer en biodiversiteit en door voldoende aandacht te schenken aan het voorkomen van hittestress en windoverlast.

In het kader van het innovatietraject ondersteunde de stad in 2019 deze vzw met de opmaak van hun plannen. Ze waren een van vier geselecteerde cases om interessante voorbeeldprojecten van klimaatrobuuste daken te maken in Antwerpen.

Een reporter bezocht tijdens het traject de verschillende deelnemers. De medewerkers van kinderdagverblijf Elief waren op dat moment in de droomfase. Ze vertelden over hun plannen en hun eerste workshop met de visiearchitecten die hen in deze fase ondersteunden.

medewerkers van het kinderdagverblijf poseren op het zwarte platte dak

Een multicultureel speelhuis, zo kan je Elief het best omschrijven. Hier worden 32 baby’s en peuters van 9 maanden tot 2,5 jaar oud opgevangen. Het gebouw dateert van 2009 en de bouwheer koos er toen al voor om meer isolatie te voorzien dan wettelijk nodig was. Maar door de steeds warmere zomers geraakt ook speelhuis Elief oververhit. Tijdens zomerse hittegolven loopt de temperatuur binnen op tot 38 graden. Niet leefbaar voor de verzorgsters en de kleintjes.

Vertel eens over de hete zomer de doorslag gaf en welke ongemakken je wil oplossen?

Inge Seynhaeve, directrice: "De zomer van 2018 was extreem warm, maar eigenlijk waren de laatste jaren al veel warmer dan een jaar of tien geleden. Als de temperatuur binnen oploopt tot 38 graden, moet je al heel creatief zijn om letterlijk het hoofd koel te houden. We deden waterspelletjes met de kinderen, gingen met onze voeten in teiltjes met ijskoud water zitten en legden natte, koude handdoeken in de nek. We waren het er snel over eens dat er iets wezenlijks moest veranderen, vandaar dat we ons inschreven voor dit proefproject."

Hoe zagen jullie plannen er uit toen je besloot om in te dienen voor dit project?

Inge: "We speelden al een tijdje met het idee om energie op te wekken op ons dak. Een set zonnepanelen om onze energiekosten te drukken bijvoorbeeld. Maar na deze zomer wilden we weten of het mogelijk was om zonnepanelen te combineren met een dikke laag natuurlijke koeling op ons dak: een groendak. Een vlindertuin en een bijenhotel op het dak leek ons geweldig. Dat in combinatie met een goede isolatie voor warmte én kou zou volgens ons wel volstaan.

We zagen onze dakinvestering ook wel als een sociaal project. We creëren een groenere omgeving voor onszelf en de kinderen, onze site wordt een stuk aantrekkelijker voor de buren en we dragen bij tot een grotere biodiversiteit in de stad."

Wat is er veranderd na het bezoek van de visie-architect?

Inge: "De plannen zijn uitgebreider geworden. Wij wilden graag een groen dak dat voldoende isolatie biedt. Nu al vangen we regenwater op om de toiletten door te spoelen en voor de wasmachines die in het kinderdagverblijf elke dag wel eens draaien, maar de architecten stelden voor nog een stapje verder te gaan en de buren te vragen om hun regenwater via ons dak af te leiden. Zo verzamelen we samen veel meer regenwater en kunnen we ook voor buiten een waterpunt voorzien. Ideaal voor onze moestuin, maar ook de buren hebben dan onbeperkt toegang tot water voor hun tuintjes.

Omdat we een laagbouw zijn, leek het de ontwerpers een fijn idee om met hoge grassen en struiken te werken zodat je vanaf de straat meteen een groen gevoel krijgt als je hier binnenwandelt. We kwamen ook overeen om zoveel mogelijk vlinders en bijen aan te trekken en dus met hele specifieke struiken en bloemen te werken voor die beestjes.

We willen ons degelijk voorbereiden op de toekomst, zo zuinig mogelijk omspringen met energie en water en een duurzame oplossing zoeken voor ons hitteprobleem. Dat zal nu dankzij het innovatietraject met de stad Antwerpen binnen één ontwerp gerealiseerd kunnen worden. We kijken uit naar de verdere voorstellen en samenwerking."

Welke restricties spelen er voor de plannen die je wil verwezenlijken?

Inge: "De architecten stelden bijvoorbeeld ook voor om kippen te houden op het dak, maar zover willen we niet gaan. We vangen erg kleine kinderen op. Het dak als extra buitenruimte gebruiken voor de kinderen is in ons geval ook niet interessant. We hebben al een groene tuin. Een begaanbare daktuin maken zou de kosten voor beveiliging enorm de hoogte in jagen."

De schets van architectenbureau Stramien voor het dakproject Elief combineert de elementen Energie, Gebruik en Natuur met Water, dat ook van de buurdaken komt.
De visieschets van architectenbureau Stramien voor het dakproject van Elief combineert de elementen Energie, Gebruik en Natuur met Water, dat ook van de buurdaken komt.

Ontdek hier hoe het verder ging met dit project toen de dakvisie in concrete plannen werd gegoten.

Dit artikel is gedeeld door