Goudleerbehang in het stadhuis van Antwerpen Jeroen Verrecht

Goudleerbehang uit kabinet burgemeester wordt met grootste zorg gerestaureerd

Het goudleerbehang in het kabinet van de burgemeester is in slechte staat. Luc Hautekeete en zijn collega’s Veerle Vercammen en Kristel Herwege, gespecialiseerd in de restauratie van papier, leer en goudleer nemen het onder handen. “Het restaureren zelf is één ding”, legt Luc Hautekeete uit, “maar het komt er vooral op aan om alles heel goed te documenteren en alle stukken later in exact hetzelfde patroon te monteren zoals het was.”

Met goud heeft het niets te maken

“Goudleerbehang werd vooral gebruikt in de 17e en 18e eeuw,” legt Luc uit. “Je kan het vergelijken met een wandtapijt, maar dan anders. Goudleerbehang heeft altijd een drager van leer, daarop werd bladzilver of, later, een ander metaal aangebracht en nadien afgewerkt met een gele vernis waardoor het een gouden look krijgt. Met goud heeft het dus helemaal niets te maken. Daarboven werd dan vaak nog een reliëf aangebracht met houten of metalen mallen en handstempeltjes. Tenslotte werd het goudleerbehang afgewerkt met een verflaag met motieven.”

Retro behang in slechte staat

Het goudleerbehang in het kabinet van de burgemeester dateert niet uit de 17e of 18e eeuw, maar is een herneming uit de jaren 50 van de 20ste eeuw. De tekening werd wel gemaakt naar het voorbeeld van 17e-eeuws goudleer. Echt retro dus. “Het uitzicht is bijna hetzelfde”, vertelt Luc, “maar de kwaliteit is minder. Tijdens de 20ste eeuw werd leer van mindere kwaliteit gebruikt. Daarom wordt het sneller fragiel en is het nu in zo’n slechte staat.”  

De restauratie in enkele stappen

Bij de restauratie van het goudleerbehang komt heel wat kijken. Luc legt uit welke stappen hij en zijn team allemaal doorlopen:

Verwijderen
“Het goudleer behang in het kabinet van de burgemeester is ongeveer 40 m2, verdeeld in 68 afzonderlijke stukken van 86 cm hoog en 68 cm breed. Al die vellen werden aan elkaar genaaid. Voordat we deze stukken van de muur verwijderden, deden we een uitgebreid vooronderzoek: we noteerden alles wat we zagen, fotografeerden en maakten een uitgebreide plaatsbeschrijving. Pas daarna hebben we alle stukken heel voorzichtig van de muur verwijderd.”

Inpakken
“Eens van de muur, namen we ter plaatse het grootste vuil weg. We pakten alle stukken zorgvuldig in en nummerden alles. Tegelijk maakten we duidelijke referentieplannen op om heel goed te weten welk stuk waar op de muur hoort.”

Beschadigingen in kaart brengen
“Eens in ons atelier hebben we weer elk fragment opnieuw gefotografeerd en per stuk een heel dossier opgemaakt over de te restaureren beschadigingen.”

Restaureren
“En dan kunnen we er echt aan beginnen. We reinigen het goudleer opnieuw, we herstellen de scheuren, vullen de gaatjes op, we verhelderen de kleuren en glans en we verstevigen het leer langs achter met Japans papier.”

Opnieuw monteren
“We zijn er nog niet aan toe, maar we bedenken wel al volop nieuwe manieren om het goudleerbehang binnenkort weer op zijn plek te hangen. In de 20ste  eeuw werd het met spijkers aan de muur genageld. Maar dat brengt heel wat schade toe aan het leer. Leer leeft en een ophanging met nagels veroorzaakt dan scheuren. Wij zorgen daarom voor een montage met klittenband. Zo kan het goudleer nog wat bewegen én zo zorgen we er ook voor dat, indien het behang nog eens moet worden verwijderd, het kan worden afgenomen zonder het te beschadigen.

Wilt u meer weten over de grote renovatie- en restauratiewerken en de toekomst van het stadhuis van Antwerpen? Lees er alles over in dit uitgebreide achtergrondartikel.

Reacties:
Er zijn nog geen reacties toegevoegd. Voeg er zelf één toe!