Sint-Niklaaskapel Stad Antwerpen

Brief uit 1971 gevonden tijdens de restauratie van de Sint-Niklaaskapel

Tijdens een hagelstorm in 2014 raakte het natuurleien dak van de Sint-Niklaaskapel aan de Lange Nieuwstraat in Antwerpen beschadigd. De herstellingswerken zijn momenteel volop aan de gang. Bij het ontmantelen van de bol onder het kruis werd onlangs een handgeschreven brief uit 1971 gevonden.

De volledige restauratie van het dak van de Sint-Niklaaskapel gebeurt onder leiding van Karuur architecten en Rozemarijn Bormans. Hierbij worden het hout van de dakstructuur dat in slechte staat is en de beschadigde natuurleien vervangen. Ook de klok en torenspits worden onder handen genomen. Tot slot zal de zolderruimte na de werken veilig toegankelijk zijn. Het einde van heel de restauratie is voorzien in juli 2018.

Brief uit 1971

Bij het ontmantelen van de bol onder het kruis vond de aannemer een handgeschreven brief uit 1971 met een toelichting over de vorige restauratie. Ook de mensen die er toen aan hebben meegewerkt, staan in de brief vermeld.

“Ten jare duizend negenhonderd één en zeventig, in de loop van de maand juni, werd, ingevolge de slechte staat van de torenspits overgegaan tot het uitvoeren van dringende herstellingswerken.

Deze werken werden uitgevoerd door de technische dienst van de Commissie van Openbare Onderstand van Antwerpen en kunnen als volgt omschreven worden:

  • Vervangen en herstellen van schaliën en plaatsen van nieuwe haken;
  • Bijwerken en herstellen van galmgat
  • Volledig vernieuwen van de spits in inlandse eik
  • Bol gereinigd en opnieuw voorzien van bladgoud
  • Het kruis – dat voor een deel doorgeroest was – volledig vernieuwd
  • Aangezien in de loop der tijden de haan boven het kruis verdwenen was, (verondersteld wordt tijdens de beschieting van Antwerpen door de Duitsers met V1 en V2 wapens in de tweede wereldoorlog -1944/45) werd de haan afkomstig van de afbraak van de kapel van de paters redempptoristen in het Hopland, aangekocht tegen de prijs van duizend (1000) frank, hersteld en verguld, en teruggeplaatst op deze toren.

Bol, kruis en haan werden geplaatst op donderdag vier en twintig juni.

Aangezien de ijzeren haken van de spitstoren totaal doorgeroest waren en onbetrouwbaar – werd een buizenstelling geplaatst.

Karuur architecten en Rozemarijn Bormans hebben een nieuwe brief geschreven. Deze krijgt, samen met de oude brief, opnieuw een plaats in de bol onder het kruis.

Nieuwe invulling

OCMW Antwerpen, eigenaar van de kapel, gaat na de volledige restauratie op zoek naar een nieuwe invulling zodat meer mensen van de schoonheid van de kapel kunnen genieten.

Gilde der meerseniers

Deze Brabants-gotische kapel dateert van het begin van de 15e eeuw. Vanaf 1422 diende het als godshuis voor de gilde der meerseniers (schoenlappers, kleermakers, tinnegieters, kruideniers). In 1423 werd de kapel toegewijd aan Sint-Niklaas, de patroonheilige van de meerseniers.

Tijdens het Franse bewind kwam het godshuis onder toezicht van het Bestuur der Burgerlijke Godshuizen, en diende tot 1842 als huisvesting voor bejaarden en behoeftigen. In 1876 sloot de kapel als bidplaats en werd het gebouw gebruikt als magazijn voor tapijten.

Het gehele complex onderging in 1958-1968 een grondige renovatie en restauratie onder leiding van architect Fritz Van Averbeke. 

Gevonden brief uit 1971 tijdens restauratie van Sint-Niklaaskapel Stad Antwerpen
4 reacties op dit artikel:
Jouw avatar
Kstroobants

Als ik mij niet vergis was er poppenschouwburg Van Campen gevestigd.

Jouw avatar
jozef.dierckx@stad.antwerpen.be

Aan Benny Zaman, voorheen schaliedekker: Heb jij J. Huysmans nog gekend? En Jan Verhaegen, volgens mij "Jan Pataat"?

Jouw avatar
benny.zaman.stad

die heb ik inderdaad nog gekend...

Jouw avatar
dirk.kint

Tof! Een aantal oorspronkelijke kunstwerken uit die kapel zijn nog te bewonderen in het Maagdenhuismuseum van OCMW Antwerpen, o.a. vier 17de eeuwse marmeren medaillons die de evangelisten voorstellen.