Vormen van gemeenschappelijk wonen

Wil je meerdere huishoudens in 1 gebouw huisvesten? Dan moet je rekening houden met de stedenbouwkundige regels. Voor meerdere woongelegenheden heb je meestal een vergunning nodig. Voor de onderstaande woonvormen geldt onder bepaalde voorwaarden een uitzondering.

Bij woningdelen of samenhuizen wonen maximaal 6 personen duurzaam samen in 1 woning of appartement. Ze kiezen er bewust voor om samen 1 huishouden of gezin te vormen en delen alle leefruimtes. Dit is iets anders dan kamerverhuur.

Woningdelen is geen vergunningsplichtige omvorming naar een meergezinswoning als je aan deze aanwijzingen voor een gemeenschappelijk huishouden voldoet:

• Alle bewoners hebben er hun hoofdverblijfplaats en zijn er gedomicilieerd.
• De bewoners voeren samen 1 huishouden, bijvoorbeeld met een gezamenlijke rekening voor gemeenschappelijke kosten.
• Er worden geen verbouwingen uitgevoerd om extra woongelegenheden of slaapkamers te maken.
• De woning heeft 1 inkom, 1 deurbel en 1 brievenbus.
• Er zijn geen aparte meters voor nutsvoorzieningen. 

Deze vorm van gemeenschappelijk wonen heeft een impact op sociale voordelen en uitkeringen. Krijgt een van de bewoners een uitkering? Dan beschouwt de overheid alle bewoners als 1 gezin. Die persoon krijgt dan geen uitkering als alleenstaande, maar als samenwonende.

Bij hospitawonen verhuur je als eigenaar of vruchtgebruiker 1 of 2 slaapkamers in je eigen woning aan studenten. Je woont zelf ook in de woning en deelt het dagelijkse leven met de student(en).

Hospitawonen is geen omvorming naar een meergezinswoning als aan deze voorwaarden is voldaan:

• Je bent eigenaar of vruchtgebruiker van de woning.
• Je bent er gedomicilieerd en woont er zelf.
• Je verhuurt maximaal 2 slaapkamers, met maximaal 1 student per kamer.
• Er worden geen verbouwingen uitgevoerd om extra woongelegenheden of slaapkamers te maken.
• De woning heeft 1 inkom, 1 deurbel en 1 brievenbus.
• Er zijn geen aparte meters voor gas, water of elektriciteit.
• De student maakt deel uit van het gezinsleven.
• Je meldt de woning aan bij Kotweb als studentenwoning. 

Dit is ook een vorm van gemeenschappelijk wonen als 1 gezin en heeft een impact op sociale voordelen en uitkeringen.

Zorgwonen maakt het mogelijk om in of bij een bestaande woning een aparte woongelegenheid te creëren voor iemand die zorg nodig heeft of zorg verleent. Zo kunnen familieleden dicht bij elkaar wonen en elkaar gemakkelijker ondersteunen.

Voor zorgwonen volg je specifieke Vlaamse regels. Afhankelijk van je situatie doe je een melding of vraag je een omgevingsvergunning aan. Pas je de structuur van je woning niet aan voor zorgwonen? Dan volstaat een melding.

Is je woning erkend als zorgwoning? Dan registreert het bevolkingsregister de bewoners van de ondergeschikte wooneenheid en de hoofdwoning als aparte gezinnen. Daardoor heeft zorgwonen geen effect op sociale voordelen of uitkeringen.

Bij tijdelijk wonen deel je een deel van je woning met erkende vluchtelingen of met personen van wie de woning door onvoorziene omstandigheden onbewoonbaar is verklaard. Ook voor tijdelijk wonen volg je specifieke Vlaamse regels.

Pas je de structuur van je woning niet aan? Dan volstaat een melding in het omgevingsloket.

Coliving is een vorm van gemeenschappelijk wonen waarvoor je een vergunning nodig hebt. Het is ook een uitzondering op de principiële bescherming van eengezinswoningen.

Bij coliving wordt aan deze voorwaarden voldaan:

• De bewoners hebben een eigen kamer of kleine woonunit en delen minstens 1 goed uitgeruste keuken en een kwaliteitsvolle leefruimte die passen bij de grootte van de woongroep.
• Alle bewoners zijn gedomicilieerd op dit adres en hebben er hun hoofdverblijfplaats.
• De bewoners hebben een intern reglement over het samenleven. Elke bewoner ondertekent het regelement en volgt de afspraken.
• De bewoners duiden 1 verantwoordelijke aan die aanspreekpunt is voor de verhuurder, de diensten van stad Antwerpen en de buren.

Vorm je een woning om tot een meergezinsgebouw? Dan behoud je normaal minstens 1 grote zelfstandige woning. Voor coliving geldt een uitzondering. Je gebruikt bestaande grote woningen als gedeelde woonvorm, zonder ingrijpende aanpassingen. Je hoeft geen zelfstandige woning met aansluitende buitenruimte te voorzien.

Voor coliving vraag je altijd een omgevingsvergunning aan. Informeer daarom vooraf welke regels voor je woning gelden.