Joris Vandenhoutaer (student geschiedenis aan Universiteit Antwerpen) schreef tijdens zijn stage in Borgerhout dit onderzoeksartikel als aanvulling op de activiteiten rond de Tweede Wereldoorlog.

De nazi-standpunten over homoseksualiteit

In nazi-Duitsland werd homoseksualiteit gezien als een gevaar voor het Duitse volk. De nazi's beschouwden homoseksualiteit als een soort ziekte die het volk zou kunnen besmetten. Dit was in lijn met het artikel § 175 van het Reichsstrafgesetzbuch (RStGB), dat al vanaf het begin van het Duitse Keizerrijk in 1871 seksuele relaties tussen mannen strafbaar stelde. Het verbood specifiek sodomie tussen mannen en/of adolescente jongens.

Relaties tussen vrouwen waren toen voor een periode niet strafbaar bij wet. Vrouwelijke homoseksualiteit werd namelijk als minder schadelijk gezien voor de samenleving dan mannelijke homoseksualiteit. In 1935 werd het artikel 175 aangescherpt, zodat rechters ook andere zogenaamde ‘immorele’ handelingen tussen mannen konden veroordelen. Dit leidde onder andere tot een stijging van de vervolging van homoseksuelen in nazi-Duitsland in de vooroorlogse periode.

Het jaarlijkse aantal arrestaties stagneerde echter of daalde zelfs tijdens de oorlog. Van alle vervolgingen van homoseksuelen steeg wel het aandeel van militaire slachtoffers. Belangrijk hierbij was het artikel van het militair strafrecht, die het mogelijk maakte om misdrijven die de kracht van het Duitse leger in gevaar brachten strenger te bestraffen. Hierdoor kon een misdrijf - waaronder ook homoseksualiteit - bestraft worden met dwangarbeid of zelfs de doodstraf.

Onderzoek toont aan dat het naziregime wel degelijk mensen arresteerde op verdenking van homoseksualiteit. Het ging om ongeveer 100.000 mensen, waarvan plusminus de helft daadwerkelijk werd veroordeeld. Tussen de 5.000 en 15.000 mensen werden naar arbeidskampen gestuurd, waar de omstandigheden erbarmelijk waren. Minder dan de helft overleefde deze lijdensweg.

Gevangenen in concentratiekampen kregen verschillende merktekens om hen te identificeren. Een van de eerste tekens voor homoseksuelen was een grote "A", die stond voor Arschficker (een denigrerende term). Een ander teken was de nummer 175, verwijzend naar het wetsartikel dat homoseksuele handelingen verbood. Uiteindelijk werd de roze driehoek het meest gebruikte symbool. Deze driehoek - die oorspronkelijk stond voor vernedering en onderdrukking - werd na de oorlog overgenomen door holebi gemeenschappen. Vanaf de jaren '70 en '80 werd het teken gebruikt als symbool van activisme en trots. De driehoek werd wel omgedraaid getoond met de punt naar boven.